Инсан цивилизациясы ичюн джанлы васта оларакъ агъач зенаатлары терен медений коннотациялар ве рухий къыйметлер ташымакъта. Иптидаий девирлернинъ саде агъач оймаларындан башлап, нефис земаневий зенаатларгъа къадар агъач озь текрарланмаз сыджакъ докъумасы ве йымшакъ шекилинен табиат ве инсанлыкъны багълагъан копюрге чевирильди.
Шаркъ медениетинде агъач эль ишлери сыкъ-сыкъ «инсан ве табиат арасындаки уйгъунлыкъ» фельсефий идеалыны озь иче- ринде тасвир этелер. Чин Минг-услюбиндеки мебельнинъ саде сызыкълары ве япон лак савутларынынъ нефис усталыгъы эм агъачнынъ табиий докъумасына урьметни, эм де ондан файдаланувны акс этелер. Эснафчылар тек амелий шейлерни яратмакъ ичюн дегиль де, эр бир инджеликке «Дао табиатнынъ артындан кете» принципини кирсетмек ичюн мортиза ве тенон эгильмелери киби аньаневий усулларны къулланалар. Бу эсерлер эм куньделик предметлер, эм де медений тимсаллер оларакъ хызмет этип, шаркъ эстетикасынынъ индже ве терен рухий ынтылувларыны ифаде этелер.
гъарпта агъачтан япылгъан аньаневий зенаатлар айрыджа медений хусусиетлерни косьтере. Орта асырларда диний агъач оймаларындан башлап, Ренессанс деврининъ нефис мебельлерине къадар агъач эм мукъаддес, эм де инсаниет маналарынен синъдирильген. Алманиянынъ Баухаус арекети агъачны земаневий дизайнда эсас материал оларакъ ерлештирди, функциональлик ве эстетика бирлигини къайд этти, санайы девринде аньаневий эснафчылыкънынъ янъыдан талиль этильмесини акс этти. Земаневий джемиетте агъачтан япылгъан эснафларнынъ медений эмиети даа да кенишледи. Олар тек аньаневий усталыкъларнынъ джанлы мирасыны дегиль де, экологик анъламларнынъ сезильген ифадесидир. Тез-темпли земаневий дюньяда агъач махсулатлары озь табиий якъынлыгъынен рухий теселли бере. Эр бир агъач зенааты вакъытнынъ шааты олып, чешит цивилизацияларнынъ икметини язып ала ве инсан ве табиат арасындаки уйгъун мунасебетни асретликнен сакъламакъны хатырлата. Заман ве мекян боюнджа бу медений диалог агъач зенаатынынъ энъ къыйметли къыйметидир.
